الثلاثاء ١٦ جمادى الأول ١٤٤٠ هـ المعادل لـ ٢٢ يناير/ كانون الثاني ٢٠١٩ م
     
المنصور الهاشمي الخراساني
* تمّ نشر الترجمة العربية لكتاب «العودة إلى الإسلام» أثر العلامة المنصور الهاشمي الخراساني حفظه الله تعالى. * تمّ نشر النسخة المبرمجة لكتاب «العودة إلى الإسلام» أثر العلامة المنصور الهاشميّ الخراسانيّ حفظه الله تعالى
loading

الأقوال

     
الرقم: ٤ الكود: ١٤
الموضوع:

خطبة من جنابه جمع فيها جوامع الحكمة.

نصّ القول:

شماری از یارانمان ما را خبر دادند، گفتند: جناب منصور هاشمی خراسانی در قریه‌ای فرود آمد تا اهل آن را به سوی خداوند و خلیفه‌اش در زمین دعوت کند؛ پس اهل آن از او استقبال کردند و او به مدّت سه روز در میان آنان میهمان بود، تا هنگامی که خواست از میان آنان برود، به سوی او شتافتند و پیرامونش را گرفتند و گفتند: ای دوست خدا! پیش از آنکه بروی ما را پند بده؛ چراکه جز به حکمت از تو سخنی نشنیدیم و سخن تو صخره‌ها را به جنبش در می‌آورد! پس آن جناب بر لبه‌‌ی حوضی ایستاد تا همگان او را ببینند و فرمود:

«ای مردم! بدانید که هیچ سرمایه‌ای برای شما سودمندتر از دانایی نیست و مردم یکی از سه کس هستند: کسی که می‌داند، کسی که در صدد دانستن است و کسی که کسی نیست. ای مردم! در زندگی‌های خود فرو نروید و از آن‌چه بر دنیا و آخرت‌تان می‌رود بی‌خبر نمانید. بی‌خبری در این روزگار گناهی بسیار بزرگ است. با قرآن انس بگیرید و آن را به کار بندید. با سنّت پیامبر و خاندانش آشنا شوید و از آن پیروی کنید. عقل‌های خود را به کار اندازید و سخنان اینان -و با دست به ملّایان و بزرگان قریه اشاره کرد- را بسنجید. اگر آن را مطابق با عقل‌های خود و مطابق با قرآن و سنّت یافتید بپذیرید وگرنه به دیوار بزنید و گناه آن بر گردن من باشد. جز خدا و گماشتگانش در زمین هیچ کس را شایسته‌ی اطاعت ندانید که یهود را اطاعت از ملّایان و بزرگانش گمراه کرد؛ چنانکه در قرآن آمده است: «اتَّخَذُوا أَحْبَارَهُمْ وَرُهْبَانَهُمْ أَرْبَابًا مِنْ دُونِ اللَّهِ» (توبه/ ٣١). تقلید ریشه‌ی عقل را می‌خشکاند و جایی برای تفکّر نمی‌گذارد. نسبت به باورهای کهنه و دیدگاه‌های غلط خود تعصّب نداشته باشید که چنین تعصّبی دربازه‌ای از دربازه‌های جهنّم است. بهترین شما کسی است که معرفت بیشتری داشته باشد، نه کسی که نماز و روزه‌ی بیشتری دارد. ایمان و عمل صالح مانند این دو انگشت من -و دو انگشت میانی و اشاره را به هم پیوست- به یکدیگر پیوسته‌اند و هیچ یک بدون دیگری شما را سود نمی‌رساند. ایمان، عقیده‌ی درست است و کسی که عقیده‌ی درستی ندارد اگر چه از عابدترین مردم باشد رستگار نخواهد شد. پس عقیده‌ی خود را در میزان عقل قرار دهید و به قرآن و سنّت عرضه کنید مبادا که به خطا رفته باشید. شیفته‌ی دنیا نشوید و آخرت خود را به آن نفروشید. آن کس که آخرت خود را به دنیا فروخته معامله‌ی زیانباری کرده و ورشکست شده است. از خواهش‌های نفس پیروی نکنید که خواهش‌های نفس را پایانی نیست، بل به ندای وجدان گوش بسپارید که مایه‌ی پشیمانی نخواهد شد. واپسین سخن من با شما این است که امام زمان خود را بشناسید؛ چراکه هر کس امام زمان خود را نشناسد دین خود را نشناخته است و در چنین کسی خیری نیست. من چند روزی میهمان شما بودم و اکنون از میان شما می‌روم. شما خوب میزبانی برای من بودید -خداوند شما را خیر دهد-؛ پس آیا من خوب میهمانی برای شما بودم؟».

مردم از هر سو پاسخ دادند: تو بهترین میهمانی بودی که تاکنون داشته‌ایم. پس آن جناب ادامه داد:

«اگر چنین است پس من و سخن من را از یاد نبرید و به یاد یکدیگر بیاورید و به آنانی که من و سخن من را نمی‌شناسند برسانید، شاید خداوند به آنان سود رساند. خداوند درباره‌ی من از شما خواهد پرسید که آیا به سخن بنده‌ام که او را به سوی شما آوردم گوش سپردید؟! من همه‌ی شما را به خداوند مهربان می‌سپارم و امیدوارم که تقدیر، مرا به سوی شما یا شما را به سوی من بازگرداند؛ و السلام علیکم و رحمت الله».

آن گاه از لبه‌ی حوض پایین آمد و به طرف ملّایان قریه که با خشم در کناری ایستاده و به سخنان او گوش سپرده بودند رفت و از آنان دلجویی کرد؛ چراکه دانست از او کینه به دل گرفته‌اند و سپس به همراه یارانش از قریه بیرون شد تا در زمین سیر کند.

ترجمة القول:

أخبرنا عدّة من أصحابنا، قالوا: نزل المنصور الهاشمي الخراساني في قرية ليدعو أهلها إلى الله وخليفته في الأرض؛ فاستبقله أهلها وأضافوه ثلاثة أيام. فلمّا أراد الإنصراف، هرعوا إليه وأحاطوا به وقالوا: يا وليّ الله! عِظنا قبل أن تنصرف عنّا؛ فإنّا ما سمعنا منك كلاماً غير الحكمة وأنّ كلامك لتضطرب منه الصّخور! فوقف جنابه على حافة حوض ليروه جميعاً وقال:

«أيّها الناس! إعلموا أنّه ليس هنالك رأس مال أنفع لكم من العلم والناس ثلاث: عالم ومتعلّم ومن هو ليس بشيء. أيّها الناس! لا تنغمرُنّ في معيشتكم ولا تغفلُنّ عما يجري على دنياكم وآخرتكم. الغفلة في هذا الزمان ذنب عظيم جدّاً. آنسوا القرآن واستعملوه. تعرّفوا على سنّة رسول الله وآله واتّبعوها. فعّلوا عقولكم وافحصوا أقوال هؤلاء -وأشار بيده إلى وعّاظ وكبار القرية-. إن وجدتموها مطابقة لعقولكم ومطابقة للقرآن والسنّة فاقبلوها وإلاّ فاضربوا بها عرض الجدار وعليّ إثمه. لا تعتبرُنّ أحداً سوى الله وخلفائه في الأرض أهلاً للطاعة فما أضلّ اليهود إلّا طاعتهم لأحبارهم وأسيادهم؛ كما جاء في القرآن: «اتَّخَذُوا أَحْبَارَهُمْ وَرُهْبَانَهُمْ أَرْبَابًا مِنْ دُونِ اللَّهِ» (التوبة/ ٣١). التقليد يجتثُّ أصول العقل ولا يبقي للفكر موضعاً. لا تتعصّبوا لاعتقاداتكم القديمة وآرائكم الخاطئة فإنّ هذا التعصّب هو باب من أبواب جهنّم. خيركم أكثركم معرفة، لا أكثركم صلاةً وصوماً. الإيمان والعمل الصالح مترابطان كإصبعي هاتين -وأشار بالسبّابة والوسطى و ضمّهما إلى بعض- ولا ينفعكم أحدهما دون الآخر شيئاً. الإيمان، هو العقيدة الصحيحة ولن يفلح من ليس له عقيدة صحيحة ولو كان أعبد الناس. فضعوا عقيدتكم في ميزان العقل وأعرضوها على القرآن والسنّة خشية أن تسلكوا سبيل الخطأ. لا تفتنوا بالدنيا ولا تبيعوا آخرتكم بها. من باع الآخرة بالدنيا فقد خسر البيع وأفلس. لا تتّبعوا أهواء النفس فإنّ أهواء النفس لا نفاد لها، بل استمعوا لنداء الضمير الذي لن يكون سبب الندامة. آخر كلامي معكم هو أن اعرفوا إمام زمانكم؛ فإنّ من لم يعرف إمام زمانه لم يعرف دينه ولا خير في هكذا شخص. كنت أنا ضيفاً عندكم لأيام والآن ذاهب عنكم. كنتم نعم المستضيفين لي-جزاكم الله خيراً-؛ فهل كنت لكم نعم الضيف؟».

فأجاب الناس من كلّ جانب: أنت كنت خير ضيف نزل عندنا إلى الآن. فواصل جنابه قائلاً :

«إن كان كذلك فلا تنسوني وقولي وذكِّروا به بعضكم بعضاً وأبلغوه من لم يعرفني ولم يعرف قولي، عسى الله أن ينفعهم. إنّ الله سائلكم عنّي أن هل سمعتم قول عبدي الذي جئت به إليكم؟! أستودعكم الله الرّحمن جميعاً وآمل أن يعديني التقدير إليكم أو يعيدكم إليّ؛ والسلام عليكم ورحمة الله».

ثم نزل من حافة الحوض واتّجه نحو وعّاظ القرية الذين كانوا واقفين على جانب بسخط وهم يستمعون إلى أقواله واسترضاهم؛ لأنّه علم أنّهم حقدوا عليه ومن ثمّ خرج هو وأصحابه من القرية ليسير في الأرض.

المشاركة
شارك هذا المحتوى مع أصدقائك.
البريد الإلكتروني
تلجرام
فيسبوك
تويتر
غوغل +
لا مانع من أيّ استخدام أو اقتباس من محتويات هذا الموقع مع ذكر المصدر.
×
هل ترغب في أن تصبح عضواً في النشرة الإخبارية؟