جمعه ۸ مرداد (اسد) ۱۴۰۰ هجری شمسی برابر با ۲۰ ذی الحجه ۱۴۴۲ هجری قمری
منصور هاشمی خراسانی
(۶۰) قدرت و ثروت نباید در اختیار کسانی باشد که از ایمان و تقوای کافی برخوردار نیستند؛ چراکه آنان با سوء استفاده از آن، جهان را به نابودی خواهند کشانید، بلکه باید در اختیار مؤمنان و پرهیزکاران باشد تا با استفاده‌ی صحیح از آن، جهان را از عدالت پر سازند، همان طور که از ظلم پر شده است. [مقاله‌ی ۶۳]
loading
پرسش و پاسخ
 

آیا با کفش می‌توان نماز خواند؟

روایات متواتری از پیامبر صلّی الله علیه و آله و سلّم رسیده است که بر جواز نماز گزاردن با کفش -هرگاه پاکیزه باشد- دلالت دارد؛ چنانکه أبو ذر، عبد الله بن مسعود، أبو سعید خدری، أنس بن مالک، عبد الله بن عمرو، ابو هریره، مجمع بن یزید، أوس بن أبی أوس، عبد الله بن شخیر، عمرو بن حریث، عبد الله بن أبی حبیبه و دیگران، همگی روایت کرده‌اند که آن حضرت با کفش نماز می‌گزارد[۱]. از این رو، در روایتی از امام جعفر صادق علیه السلام رسیده است که فرمود: «إِذا صَلَّيْتَ فَصَلِّ في نَعْلَيْكَ إِذا كانَتْ طاهِرَةً فَإِنَّ ذَلِكَ مِنَ السُّنَّةِ»[۲]؛ «هرگاه نماز می‌گزاری با کفش‌هایت نماز بگزار هرگاه پاکیزه باشند؛ چراکه این از سنّت است» و در روایاتی از اهل بیت رسیده است که خود این کار را انجام می‌دادند[۳]. با این حال، بسیاری از فقیهان این کار را در صورتی جایز دانسته‌اند که کفش‌ها عربی باشند؛ زیرا به ادّعای آنان پیامبر و اهل بیت تنها با کفش‌های عربی نماز می‌گزاردند که مانند صندل روباز بودند و مانع رسیدن انگشت شصت به زمین نمی‌شدند، ولی این استدلال ضعیف است؛ زیرا شهادت بر عدم فعل محسوب می‌شود که مسموع نیست؛ با توجّه به اینکه احتمالاً کفش‌های دیگری در زمان پیامبر و اهل بیت وجود داشته است، مانند کفش‌های سِندی که روی پا را می‌پوشاندند و با این وصف، نمی‌توان یقین یافت که آنان -حتّی در فصل سرما و هنگام بارش باران که راه‌ها گل‌آلود بود- تنها با کفش‌های عربی نماز می‌گزاردند؛ مگر اینکه ثابت شود در زمان آنان هیچ کفش دیگری وجود نداشته است تا نماز گزاردن با آن محتمل باشد، ولی در این صورت نیز استدلال به اینکه آنان تنها با کفش‌های عربی نماز می‌گزاردند، بی‌معناست؛ چراکه بنا بر فرض، کفش‌ دیگری در زمان آنان وجود نداشته تا با آن نماز بگزارند یا نگزارند و روشن است که اگر نماز گزاردن با هر لباسی که در زمان پیامبر و اهل بیت وجود نداشته است حرام باشد، نماز بیشتر مردم در زمان ما صحیح نیست؛ چراکه بیشتر لباس‌های آنان، در زمان پیامبر و اهل بیت وجود نداشته است. بنابراین، انصاف آن است که نماز گزاردن با هر کفشی از جمله کفش‌های امروزی -به شرط پاک بودن- مانعی ندارد؛ خصوصاً با توجّه به اصل برائت و روایات رسیده حاکی از جواز نماز گزاردن با خُفّ و جُرموق که روی پا را می‌پوشانند و مانع رسیدن انگشت شصت به زمین می‌شوند[۴]. با این حال، به نظر می‌رسد که نماز گزاردن بدون کفش بهتر است؛ زیرا از یک سو به خشوع در نماز که خداوند به آن امر کرده، نزدیک‌تر است؛ خصوصاً با توجّه به سخن خداوند به موسی علیه السلام پیش از مناجات با خود که فرمود: ﴿فَاخْلَعْ نَعْلَيْكَ ۖ إِنَّكَ بِالْوَادِ الْمُقَدَّسِ طُوًى[۵]؛ «کفش‌هایت را درآور؛ چراکه تو در وادی مقدّس طوی هستی» و از سوی دیگر به دوری جستن از آلودگی در نماز که خداوند به آن امر کرده، نزدیک‌تر است؛ چراکه کفش به طور معمول آلوده است و احتمال نجاست آن نیز وجود دارد و با این وصف، نماز گزاردن بدون آن، به احتیاط نزدیک‌تر است.

↑[۱] . بنگرید به: مصنف عبد الرزاق، ج۱، ص۳۸۴؛ مصنف ابن أبي شيبة، ج۲، ص۳۰۵؛ مسند أحمد، ج۲، ص۱۷۸ و ج۳، ص۱۰۰ و ج۴، ص۱۰، ۲۵ و ۳۳۴؛ سنن الدارمي، ج۱، ص۳۲۰؛ صحيح البخاري، ج۱، ص۱۰۲؛ صحيح مسلم، ج۲، ص۷۷؛ سنن ابن ماجه، ج۱، ص۳۳۰؛ سنن الترمذي، ج۱، ص۲۴۸؛ سنن النسائي، ج۲، ص۷۴؛ السنن الكبرى للبيهقي، ج۲، ص۴۳۱.
↑[۲] . من لا يحضره الفقيه لابن بابويه، ج۱، ص۵۶۸
↑[۳] . بنگرید به: تهذيب الأحكام للطوسي، ج۲، ص۲۳۳.
↑[۴] . بنگرید به: قرب الإسناد للحميري، ص۳۸۵؛ الكافي للكليني، ج۳، ص۴۰۳ و ۴۰۴؛ تهذيب الأحكام للطوسي، ج۲، ص۲۳۴.
↑[۵] . طه/ ۱۲
پایگاه اطّلاع‌رسانی دفتر منصور هاشمی خراسانی بخش پاسخگویی به پرسش‌ها
هم‌رسانی
این مطلب را با دوستان خود به اشتراک گذارید.
رایانامه
تلگرام
فیسبوک
توییتر
اگر با زبان دیگری آشنایی دارید، می‌توانید این مطلب را به آن ترجمه کنید. [فرم ترجمه]
×
فرم ترجمه
لطفاً حروف و اعداد نوشته شده در تصویر را وارد کنید.
Captcha
نوشتن پرسش
کاربر گرامی! شما می‌توانید پرسش‌های خود درباره‌ی آثار و اندیشه‌های علامه منصور هاشمی خراسانی را در فرم زیر بنویسید و برای ما ارسال کنید تا در این بخش پاسخ داده شود.
توجّه: ممکن است که نام شما به عنوان نویسنده‌ی پرسش، در پایگاه نمایش داده شود.
توجّه: از آنجا که پاسخ ما به پست الکترونیک شما ارسال می‌شود و لزوماً بر روی پایگاه قرار نمی‌گیرد، لازم است که آدرس خود را به درستی وارد کنید.
لطفاً به نکات زیر توجّه فرمایید:
۱ . ممکن است که به پرسش شما در پایگاه پاسخ داده شده باشد. از این رو، بهتر است که پیش از نوشتن پرسش خود، پرسش‌ها و پاسخ‌های مرتبط را مرور یا از امکان جستجو در پایگاه استفاده کنید.
۲ . از ثبت و ارسال پرسش جدید پیش از دریافت پاسخ پرسش قبلی، خودداری کنید.
۳ . از ثبت و ارسال بیش از یک پرسش در هر نوبت، خودداری کنید.
۴ . اولویّت ما، پاسخگویی به پرسش‌های مرتبط با امام مهدی علیه السلام و زمینه‌سازی برای ظهور اوست؛ چراکه در حال حاضر، از هر چیزی مهم‌تر است.
* لطفاً حروف و اعداد نوشته شده در تصویر را وارد کنید. Captcha loading