سه شنبه 6 تیر (سرطان) 1396 هجری شمسی برابر با 3 شوال 1438 هجری قمری Тоҷикӣ

منصور هاشمی خراسانی

* نرم‌افزار «نسیم رحمت» حاوی نسخه‌ی آفلاین پایگاه اطّلاع‌رسانی دفتر حفظ و نشر آثار علامه منصور هاشمی خراسانی حفظه الله تعالی منتشر شد. * کتاب شریف «مناهج الرّسول صلّی الله علیه و آله و سلّم» حاوی مجموعه‌ی گفتارهای نورانی علامه منصور هاشمی خراسانی حفظه الله تعالی در ابواب «مقدّمات»، «عقاید»، «اخلاق» و «احکام» منتشر شد. * مجموعه‌ی نقدها و بررسی‌های کتاب شریف «بازگشت به اسلام» اثر علامه منصور هاشمی خراسانی حفظه الله تعالی منتشر شد. * «بسته‌های معرفتی هدایت» حاوی نامه‌ها، گفتارها، شرح‌ها، نقدها و بررسی‌ها و پرسش‌ها و پاسخ‌های مرتبط درباره‌ی موضوعات مهمّ اسلامی منتشر شد. * کتاب شریف «الکلم الطّیّب» حاوی نامه‌های حکمت‌آموز حضرت علامه منصور هاشمی خراسانی منتشر شد.
loading

خواندن پرسش‌ها و پاسخ‌ها

موضوع اصلی:

احکام

شماره پرسش: 6 کد پرسش: 173
موضوع فرعی:

احکام حجاب، نکاح و روابط جنسی

نویسنده‌ی پرسش: ف. درجاتی تاریخ پرسش: 1395/1/11

خانواده‌ای یک دختر یک ساله را از پرورشگاه برداشته‌اند و چند وقت قبل موارد محرمیّت را از حضرت علامه سوال کرده‌اند و جواب کامل را دریافت کرده‌اند که هیچ یک از شرایط محرمیّت را نداشتند، ولی الآن که فرزندخوانده یک سال و هشت ماهه شده، به تازگی زن برادر پدرخوانده فرزندی آورده و شرایط شیردهی برایش فراهم شده است، ولی با توجه به اینکه بچه بزرگ است و از مکیدن خودداری می‌کند، بعضی گفته‌اند که اگر 15 بار متوالی بتوانید به دهان بچه شیر بدوشید و او قورت بدهد، محرمیّت بین پدر و دختر ایجاد می‌شود. حال این خانواده پیام داده‌اند که از حضرت بپرسید اگر ما بچه را قرص خواب بدهیم و بتوانیم بدون اینکه در بین آن چیزی بخورد 15 بار پی در پی به او از شیر زن عمویش بخورانیم، آیا در این صورت محرمیّت بین دختر و پدر خوانده‌اش حاصل می‌شود؟

پاسخ به پرسش شماره: 6 تاریخ پاسخ به پرسش:

خداوند در کتاب خود زنانی که به انسان شیر داده‌اند را به منزله‌ی مادر و از جمله‌ی محارم او دانسته و فرموده است: «وَأُمَّهَاتُكُمُ اللَّاتِي أَرْضَعْنَكُم» (نساء/ 23)؛ «و مادرانتان که به شما شیر داده‌اند» و با این وصف، هرگاه زنی به دختری شیر بدهد، حکم مادر او را پیدا می‌کند و تبعاً سبب محرمیّت او به برخی نزدیکان خود از جمله شوهر و برادر شوهرش می‌شود، مشروط به اینکه اولاً شیر دادن به دختر در دوران شیرخوارگی او یعنی قبل از رسیدنش به دو سال کامل قمری باشد، با توجّه به اینکه خداوند فرموده است: «وَالْوَالِدَاتُ يُرْضِعْنَ أَوْلَادَهُنَّ حَوْلَيْنِ كَامِلَيْنِ ۖ لِمَنْ أَرَادَ أَنْ يُتِمَّ الرَّضَاعَةَ ۚ» (بقره/ 233)؛ «و مادران فرزندان خود را دو سال کامل شیر می‌دهند برای کسی که می‌خواهد شیر دادن را کامل کند» و ثانیاً شیر دادن به دختر به صورت کامل و به اندازه‌ای باشد که طبیعتاً در رشد او مؤثّر است و به اصطلاح گوشت او را می‌رویاند و استخوانش را محکم می‌کند، با توجّه به روایات متواتر در منابع فریقین و با توجّه به اینکه متبادر از سخن خداوند در کتابش چنین شیر دادنی است، نه شیر دادنی ناتمام و به اندازه‌ای که طبیعتاً در رشد او تأثیری ندارد و این شرطی است که بنا بر نظر علامه منصور هاشمی خراسانی حفظه الله تعالی، با سیر شدن کودک از شیر پس از گرسنگی او حاصل می‌شود؛ چنانکه یکی از یارانمان ما را خبر داد، گفت:

«قُلْتُ لَهُ: مَتیٰ حُرِّمَتِ ٱلْمَرْأَةُ بِٱلرَّضاعَةِ؟ قالَ: إِنَّمَا ٱلرَّضاعَةُ مِنَ ٱلْمَجاعَةِ فَإِذا جاعَ ٱلصَّبِيُّ فَشَبِعَ مِنْ لَبَنِها فَقَدْ حُرِّمَتْ عَلَیْهِ، قُلْتُ: إِنَّهُمْ یَقُولُونَ إِذا أَنْبَتَ ٱللَّحْمَ وَ شَدَّ ٱلْعَظْمَ! قالَ: إِذا أَشْبَعَهُ مِنْ جُوعٍ فَقَدْ أَنْبَتَ وَ شَدَّ»؛ «به آن جناب گفتم: چه هنگامی زن با شیر دادن محرم می‌شود؟ فرمود: جز این نیست که شیر دادن (کفایت کننده) از گرسنگی است، پس هنگامی که کودک گرسنه باشد، پس با شیر او سیر شود، به او محرم می‌شود، گفتم: آن‌ها می‌گویند هنگامی که گوشت برویاند و استخوان محکم کند! فرمود: هنگامی که او را از گرسنگی سیر کند، می‌رویاند و محکم می‌کند»!

بر این اساس، اگر کودکی که کمتر از دو سال قمری دارد، در حالت گرسنگی به قدری از شیر زن بخورد که بدون خوردن از غذایی دیگر کاملاً سیر شود، محرمیّت پیدا می‌کند، ولی آیا شیر دادن قهری به او در حالت خواب کافی است؟ ظاهر این است که نه؛ زیرا متبادر از سخن خداوند در کتابش شیر دادن به صورت متعارف است و آن به این صورت است که کودک با اشتهای ناشی از گرسنگی، پستان زن را به دهان بگیرد و از آن شیر بخورد تا هنگامی که سیر شود و از روی سیری آن را رها کند؛ چنانکه یکی از یارانمان ما را خبر داد، گفت:

«سَمِعْتُهُ یَقُولِ لِٱمْرَأَةٍ سَأَلَتْهُ عَنِ ٱلرَّضاعِ: ٱلْمَصَّةُ وَ ٱلْمَصَّتانِ لَیْسَتْ بِرَضاعٍ وَ لٰکِنَّ ٱلرَّضاعَ أَنْ تُرْضِعِیهِ مِنْ ثَدْیِكِ ٱلَّذِي أَنْعَمَ ٱللّهُ بِهِ عَلَیْكِ وَ هُوَ جائِعٌ حَتّیٰ یَتَضَلَّعَ وَ یَشْبَعَ وَ یَنْتَهِيَ نَفْسُهُ»؛ «شنیدم آن جناب به زنی که از او درباره‌ی شیر دادن پرسید می‌فرماید: یک بار مکیدن و دو بار مکیدن شیر دادن نیست، بل شیر دادن آن است که او را در حالی که گرسنه است از پستان خود که خداوند با آن به تو نعمت بخشیده است شیر دهی تا اینکه پر و سیر شود و خودش بس کند»!

آری، اگر کودک در طول یک شبانه‌روز از غذایی جز شیر زن تغذیه نکند نیز محرمیّت حاصل می‌شود، هر چند در هر بار شیر خوردن به قدر سیر شدن شیر نخورد؛ چنانکه یکی از یارانمان ما را خبر داد، گفت:

«قُلْتُ لَهُ: کَمْ رَضْعَةً تُحَرِّمُ ٱلْوَلَدَ؟ خَمْسٌ؟ أَوْ عَشْرٌ؟ أَوْ خَمْسُ عَشَرَ؟ قال: دَعْ عَنْكَ هٰذا وَ لٰکِنْ إِذا کَفَتْهُ یَوْماً وَ لَیْلَةً فَقَدْ حَرَّمَتْهُ»؛ «به آن جناب گفتم: چند بار شیر دادن محرم می‌سازد؟ پنج بار؟ یا ده بار؟ یا پانزده بار؟ فرمود: این را رها کن، ولی هرگاه یک شبانه‌روز او را (از غذای دیگر و شیر زن دیگر) کفایت کند، او را محرم می‌سازد»!

دفتر حفظ و نشر آثار منصور هاشمی خراسانی؛ بخش پاسخگویی به پرسش‌ها
نوشتن پرسش

کاربر گرامی! شما می‌توانید پرسش‌های خود درباره‌ی آثار و اندیشه‌های علامه منصور هاشمی خراسانی را در فرم زیر بنویسید و برای ما ارسال کنید تا در این بخش پاسخ داده شود.

توجّه: ممکن است نام شما به عنوان نویسنده‌ی پرسش در پایگاه نمایش داده شود.
توجّه: از آنجا که پاسخ ما به پست الکترونیک شما ارسال می‌شود و لزوماً بر روی پایگاه قرار نمی‌گیرد، لازم است که آدرس خود را به درستی وارد کنید.
توجّه: لطفاً به نکات زیر توجّه فرمایید:
1 . ممکن است به پرسش شما در پایگاه پاسخ داده شده باشد. از این رو، بهتر است پیش از نوشتن پرسش خود، پرسش‌های مرتبط را مرور یا از امکان جستجو در پایگاه استفاده کنید.
2 . مدّت معمول برای پاسخگویی به هر پرسش، 3 تا 10 روز است.
3 . بهتر است از نوشتن پرسش‌های متعدّد و غیر مرتبط با هم در هر نوبت خودداری کنید؛ چراکه چنین پرسش‌هایی در پایگاه به تفکیک و أحیاناً در مدّتی بیش از مدّت معمول پاسخ داده می‌شوند.
لطفاً کد امنیتی را وارد کنید. بارگذاری مجدد کد امنیتی captcha loading
هر گونه استفاده و برداشت از مطالب این پایگاه با ذکر منبع بلامانع است.